Masz działającą farmę PV? Istniejące przyłącze może być dziś warte więcej
Przez lata właściciel farmy fotowoltaicznej, który chciał dołożyć magazyn energii, musiał traktować BESS jako osobny projekt przyłączeniowy. To oznaczało dodatkową procedurę, analizę możliwości przyłączenia i ryzyko, że dostępna moc sieciowa nie pozwoli na realizację inwestycji w zakładanym terminie.
Od 30 kwietnia 2026 r. sytuacja się zmieniła.
Nowelizacja Prawa energetycznego rozszerzyła formułę cable poolingu, czyli współdzielenia jednego przyłącza, również na magazyny energii. Oznacza to, że magazyn może zostać dołączony do istniejącej infrastruktury przyłączeniowej farmy PV bez zwiększania dotychczasowej mocy przyłączeniowej.
To ważna zmiana przede wszystkim dla właścicieli działających instalacji OZE.
Nie chodzi jednak o to, że od teraz każdy magazyn można po prostu postawić przy farmie i podłączyć do istniejącego kabla. Cable pooling upraszcza drogę do rozbudowy, ale nadal trzeba przeanalizować konkretne przyłącze, parametry magazynu, sposób sterowania mocą oraz wymagania właściwego operatora.
Czym jest cable pooling?
Cable pooling polega na współdzieleniu jednego przyłącza do sieci przez więcej niż jedną instalację.
W pierwszej fazie stosowania tej formuły w Polsce dotyczyła ona przede wszystkim instalacji OZE. W praktyce pozwalała np. na wykorzystanie istniejącego przyłącza farmy PV do podłączenia kolejnej instalacji wytwórczej.
Nowelizacja z 13 marca 2026 r. rozszerzyła tę możliwość również na magazyny energii i inne instalacje. Ustawa została ogłoszona 15 kwietnia 2026 r., a odpowiednie przepisy weszły w życie 30 kwietnia 2026 r.
Ministerstwo Energii jako przykład zastosowania nowych przepisów wskazuje właśnie sytuację, w której właściciel farmy PV chce dobudować magazyn energii i wykorzystać istniejące przyłącze.
Co to oznacza dla właściciela farmy PV?
Najważniejsza zmiana jest prosta: nie zawsze trzeba budować magazyn jako całkowicie nowy projekt przyłączeniowy.
Jeżeli istniejące przyłącze i warunki techniczne pozwalają na współdzielenie infrastruktury, BESS może zostać włączony do istniejącego układu.
To otwiera możliwość modernizacji farm, które już produkują energię, ale których właściciele zaczynają szukać dodatkowych sposobów na wykorzystanie infrastruktury.
Magazyn może m.in.:
- przejmować część nadwyżek produkcji PV,
- przesuwać energię w czasie,
- ograniczać skutki ograniczeń generacji,
- zwiększać możliwość wykorzystania energii na miejscu,
- pracować w modelu dostosowanym do profilu produkcji i warunków rynkowych.
Oczywiście konkretny model pracy BESS musi wynikać z parametrów farmy, przyłącza, rynku oraz warunków technicznych.
Cable pooling nie oznacza jednak „bez formalności"
To jedna z najważniejszych rzeczy, które warto podkreślić.
Nowe przepisy upraszczają możliwość wykorzystania istniejącej infrastruktury, ale nie znoszą całego procesu inwestycyjnego.
Przed rozpoczęciem projektu trzeba sprawdzić m.in.:
- aktualne warunki przyłączenia,
- moc przyłączeniową,
- parametry istniejącej infrastruktury,
- profil produkcji farmy,
- sposób pracy magazynu,
- możliwość ograniczania mocy,
- układ pomiarowy,
- wymagania właściwego OSD,
- lokalizację i sposób posadowienia magazynu,
- wymagania budowlane i przeciwpożarowe.
Szczególnie istotne jest to, że współdzielenie przyłącza nie oznacza możliwości przekroczenia uzgodnionej mocy przyłączeniowej. Ryzyko przekroczenia tej mocy URE wskazywał jako jedno z głównych wyzwań związanych z cable poolingiem.
Dlatego projekt BESS powinien być analizowany razem z profilem pracy istniejącej farmy.
Najpierw przyłącze, potem magazyn
To ważna zmiana w sposobie myślenia o projekcie.
Nie warto zaczynać od pytania: „Jaki magazyn możemy postawić przy tej farmie?"
Lepsze pytanie brzmi: „Jakie możliwości daje istniejące przyłącze i jak najlepiej wykorzystać je przy dobudowie BESS?"
Przykładowo farma może mieć moc zainstalowaną 1 MW, ale nie oznacza to automatycznie, że właściwym rozwiązaniem będzie magazyn 1 MW / 2 MWh.
Optymalny dobór zależy od:
- rzeczywistej produkcji,
- ograniczeń sieciowych,
- profilu cen energii,
- sposobu wykorzystania magazynu,
- wymaganej mocy ładowania i rozładowania,
- dostępnej przestrzeni,
- warunków przyłączenia.
Dlatego dane z ostatnich 12 miesięcy są znacznie bardziej wartościowe niż sama moc nominalna farmy.
Jakie formalności dotyczą magazynu energii?
Wymagania budowlane zależą m.in. od pojemności magazynu i tego, czy magazyn jest instalowany w budynku, czy poza nim.
Dla wolnostojących magazynów energii poza budynkami obecne zasady przewidują:
| Pojemność magazynu | Główna ścieżka |
|---|---|
| do 30 kWh | brak obowiązku zgłoszenia i pozwolenia na budowę |
| 30–300 kWh | zgłoszenie budowy i wymagane uzgodnienia ppoż. |
| 300–2000 kWh | zgłoszenie + dodatkowe wymagania dotyczące PSP |
| powyżej 2000 kWh | pozwolenie na budowę |
Dla magazynów instalowanych w budynkach pozwolenie na budowę jest wymagane powyżej 300 kWh.
W przypadku większych projektów trzeba dodatkowo przeanalizować kwestie środowiskowe, planistyczne, przeciwpożarowe oraz wymagania wynikające z lokalizacji inwestycji. Nie ma natomiast podstaw, aby automatycznie przyjmować, że każdy magazyn powyżej 1 MWh wymaga decyzji środowiskowej — znaczenie mają również m.in. moc instalacji i powierzchnia przedsięwzięcia.
Rynek już pokazał, że cable pooling ma znaczenie
Cable pooling nie jest całkowicie nowym rozwiązaniem.
Według danych URE w 2024 r., czyli w pierwszym roku funkcjonowania tej formuły w Polsce, inwestorzy złożyli 130 wniosków dotyczących współdzielenia przyłącza, obejmujących łącznie niespełna 1,6 GW planowanej mocy. Ponad 1,11 GW dotyczyło kolejnych przyłączeń OZE do istniejącej infrastruktury.
URE wskazywał wcześniej, że rozszerzenie cable poolingu na magazyny energii może poprawić wykorzystanie istniejącej infrastruktury, ułatwić integrację OZE i magazynów oraz poprawić profil generacji instalacji przyłączonych do sieci.
Od kwietnia 2026 r. magazyny są już częścią tego modelu.
Co warto sprawdzić przed inwestycją w BESS?
Jeżeli masz działającą farmę PV i rozważasz magazyn, pierwszym krokiem nie powinien być wybór kontenera.
Najpierw warto przeanalizować pięć rzeczy:
1. Warunki przyłączenia — co dokładnie zostało przyłączone i jaka jest moc przyłączeniowa?
2. Profil produkcji — ile energii farma rzeczywiście produkuje w poszczególnych godzinach?
3. Ograniczenia generacji — czy występują ograniczenia wprowadzania energii do sieci i kiedy występują?
4. Lokalizacja BESS — czy przy istniejącym punkcie przyłączenia jest miejsce na magazyn, infrastrukturę elektryczną i rozwiązania wymagane z punktu widzenia bezpieczeństwa?
5. Model pracy magazynu — czy BESS ma służyć przede wszystkim do przesuwania energii z PV, ograniczania strat wynikających z ograniczeń generacji, usług systemowych czy kilku funkcji jednocześnie?
Dopiero po takiej analizie można sensownie dobrać moc i pojemność magazynu.
Masz farmę PV? Sprawdź, czy możesz wykorzystać istniejące przyłącze
Nowe przepisy otwierają właścicielom istniejących farm PV możliwość rozbudowy instalacji o magazyn energii w formule cable poolingu.
Ale każda farma jest inna.
To, czy konkretny projekt ma sens, zależy od warunków przyłączenia, profilu produkcji, infrastruktury oraz planowanego sposobu pracy BESS.
Jeżeli masz działającą farmę PV i rozważasz dobudowę magazynu energii, prześlij nam:
- warunki przyłączenia,
- dane produkcyjne z ostatnich 12 miesięcy,
- podstawowe informacje o instalacji.
Sprawdzimy możliwość wykorzystania istniejącego przyłącza i przygotujemy wstępną ocenę możliwości rozbudowy farmy o BESS.
Energynat Solutions — od analizy istniejącej infrastruktury do realizacji magazynu energii.